Digital Health Valley

Digital Health Valley: een ecosysteem voor digitalisering in de zorg

In gesprek met Alexander De Croo

“Digitalisering leidt tot levenskwaliteit van de patiënt, maar ook tot nieuwe jobs.”
 
Digital Health Valley is een plaats waar digitale projecten in de gezondheidszorg moeten groeien. Ze wordt bevolkt door spelers uit de ondernemerswereld, zorginstellingen, universiteiten en overheid. Het initiatief komt van minister van Digitale Agenda Alexander De Croo in nauwe samenspraak met minister van Volksgezondheid en Sociale Zaken Maggie De Block. Wij gingen op de koffie bij Alexander De Croo om te praten over wat er momenteel gebeurt in de Digital Health Valley en wat burgers en zorginstellingen ervan mogen verwachten. “Digitalisering in de zorg is niet meer tegen te houden. Als zorginstelling kan je kiezen tussen ze ondergaan of ze zelf mee vorm te geven.”
 

Minister De Croo, het project is afgetrapt op 1 december 2015, wat was de aanleiding toen?

“Digital Minds for Belgium” is, binnen het programma “Digital Belgium”, een werkgroep waar verschillende actoren samenkomen rond de digitalisering van België in het algemeen. De gezondheidssector is echter een heel specifiek domein, waar de overheid bovendien een grote rol speelt. Daarom besloten we een zijproject te lanceren: de “Digital Health Valley”. Eerst hebben we 25 mensen verzameld met relevante expertise en ambities. Ze komen uit overheid, universiteiten en bedrijfswereld, vaak start-ups. In dat ecosysteem moet de digitalisering in gezondheidszorg verder gestroomlijnd en gestimuleerd worden.”
 

We zijn goed 1 jaar na de start, wat gebeurt er intussen in de Valley?

“We kozen voor een actiegerichte aanpak: zo snel mogelijk dingen dóén en niet blijven hangen bij louter overleg. Daarom hebben we een sandbox gecreëerd: een beschermde ruimte, een virtuele zandbak, waar e-entrepeneurs uit de mHealth (mobile health, mobiele apps op tablet of smartphone, KVK) hun projecten met een gerust hart kunnen uitrollen.”
 
Als minister van Pensioenen had ik namelijk al ondervonden dat de angst regeert bij digitalisering in de zorg. Men heeft schrik van wat er kan fout lopen, vooral op vlak van privacy en databeveiliging. Het resultaat was dan vaak dat er uiteindelijk helemaal niets gebeurde. Opvallende vaststelling daarbij is dat de schrik groter wordt bij wie er grotere afstand van heeft. Mensen die rechtstreeks betrokken zijn, bijvoorbeeld patiënten met chronische pijn, sméken om iets met hun data te doen. Want zij weten dat ze zo misschien betere therapieën kunnen vinden. Met de sandbox willen we de schrik wegnemen, daar kunnen dingen uitgeprobeerd en getest worden. Heel concreet zijn we nu bezig om vanuit een longlist van 98 apps er een twintigtal te selecteren die we zullen toelaten in de sandbox.”
 

Wat moet die sandbox uiteindelijk opleveren?

“Een eerste doelstelling is interoperabiliteit: mHealth-applicaties moeten met elkaar kunnen communiceren en gegevens uitwisselen. Ten tweede moet dit experiment het ecosysteem stroomlijnen: er moet een single point of contact komen voor ondernemers of actoren die actief zijn in de digitalisering van de gezondheidszorg. En ten derde moet dit uitmonden in een datastrategie: hoe kunnen we de geaggregeerde data anonimiseren en aanwenden om bijvoorbeeld therapieën te verbeteren? Ook dat gaan we heel concreet maken, door het uit te proberen in één pathologie.
 

Wat zijn voor u de doelstellingen? Wanneer is Digital Health Valley geslaagd?

“We willen ons niet vastpinnen op een timeline met tussentijdse doelstellingen en die dan groots aankondigen op persconferenties. De resultaten moeten organisch groeien. We hebben natuurlijk wel een globale doelstelling en die is simpel samen te vatten: De kwaliteit van de zorg voor de burger verbeteren. Digitalisering is tenslotte geen doel op zich, het moet ten goede komen aan de burger.”
 

U bent lid van een regering die jobcreatie vooropstelt. Gaat de Digital Health Valley, of meer algemeen de digitalisering in de zorg, voor jobs zorgen?

“De perceptie is dat er banen verloren gaan door digitalisering, terwijl digitalisering en technische innovatie net altijd voor jobs gezorgd hebben. Maar het zijn natuurlijk wel andere soorten jobs en daar zullen werknemers flexibel in moeten zijn. Ik zeg niet dat iedereen programmeur moet worden, maar meer mensen zullen wel digitaal vaardig genoeg moeten zijn om in staat te zijn systemen te installeren of opleidingen en support te geven.  Onze doelstelling binnen Digital Belgium is er onder andere voor zorgen dat 80 à 90% van de bevolking digitaal vaardig is om dit soort taken uit te voeren. Momenteel zitten we aan ongeveer 50%. Het is belangrijk dat we deze kloof dichten.”
 
Ik ga ook niet mee in het verhaal dat een vijftigjarige te oud is om met digitale tools te werken. We zien nu al dat heel wat ouderen vlot meedoen in de digitale wereld. We weten trouwens allemaal dat we langer zullen moeten werken en ook daar kan digitalisering bij helpen: iemand die het op zestigjarige leeftijd niet meer ziet zitten om elke dag naar Brussel te komen bijvoorbeeld, heeft misschien wel zin om de 80-jarigen in zijn buurt te helpen. En dat kan vlot georganiseerd worden met digitale communicatietools. Met dat soort ideeën wordt vandaag volop geëxperimenteerd. Zo leidt digitalisering niet alleen tot levenskwaliteit van de patiënt, maar ook tot nieuwe jobs.”
 

Zijn er voor de Digital Health Valley modellen in het buitenland of andere sectoren waar we ons aan kunnen spiegelen?

“Het principe van de sandbox is echt nieuw binnen gezondheid, maar het bestaat al langer in andere sectoren. Iets gelijkaardigs zijn we van plan met 5G. Daarvoor creëren wij als overheid een omgeving, een geografische zone waar spelers binnen bepaalde grenzen innovaties kunnen uitproberen. Hierbij hebben we slechts één voorwaarde: betrek er onze start-ups en academische sector bij. Zo krijg je een plaats waar innovatie en creativiteit hun werk kunnen doen en waar de overheid zo weinig mogelijk ingrijpt.”
 
“We zeggen dus niet waar we naartoe willen, want dat zou de innovatie afremmen. In plaats daarvan zeggen we wat we zeker níét willen. In het geval van gezondheidszorg willen we bijvoorbeeld zeker níét dat persoonlijke gegevens te grabbel worden gegooid.”
 

En wat betekent dat allemaal voor ziekenhuizen en zorginstellingen? Hebt u een boodschap voor hen?

“Zeker: de digitalisering is niet te stoppen, dus je kan ze beter mee vorm geven dan ze te ondergaan. Natuurlijk vraagt dat inspanningen, zo zal er heel wat extra opleiding bij komen kijken. Maar die zal zich snel genoeg terugbetalen door verhoogde efficiëntie. Ook de financiële investeringen zullen nodig zijn, maar ook daar zullen ze snel terugverdieneffecten genereren. Mijn vertrouwen in de sector is trouwens groot wat dat betreft: in ziekenhuizen is men tenslotte gewend om grote bedragen te investeren en op lange termijn te denken.”
 

In ons complexe land zijn er niet minder dan zeven ministers van Volksgezondheid, terwijl uniformisering hier echt essentieel is. Is daar een aanpak voor?

“Ik hoor van mijn partijgenoot Maggie De Block, minister van Volksgezondheid, dat er inderdaad wel energie gaat naar het afstemmen van initiatieven op de complexe staatsstructuur. Daarom ook hebben we er hier voor gekozen om federaal de kar te trekken. We gaan ervan uit dat we, als de tijd er rijp voor is, op regionale niveaus met slimme mensen kunnen overleggen om alles te stroomlijnen.”
 

De overheid speelt onvermijdelijk een grote rol in gezondheidszorg. Gaat dat bij de privé-sector geen weerstand oproepen, bijvoorbeeld als de overheid innovaties gaat doorontwikkelen die opgestart zijn in privé-omgeving?

“We begrijpen die bekommernis en we ontkennen niet dat er een spanningsveld is. Maar ik denk dat de beste dingen ontstaan als er goed samengewerkt wordt door privé en publiek. Zoals ik al uitgelegd heb: we willen als overheid niets opleggen, maar wel faciliteren. In digitalisering in de gezondheidszorg, maar ook in andere sectoren, moet de overheid een sokkel aanbieden, waarop e-entrepreneurs met een gerust hart kunnen voortbouwen en waar ze ook eens buiten de lijntjes moeten kunnen kleuren.”
 
Lees meer: Digital Health Valley: enkele start-ups aan het woord

Lees ook

Wil je op de hoogte blijven van het laatste zorgnieuws?

Wens je up-to-date te blijven van het laatste zorgnieuws en leerrijke events?
Schrijf je dan hier in en ontvang 2-wekelijks onze nieuwsbrief.