Gezondheidszorg in DR Congo, 50 jaar na onafhankelijkheid. Interview met dokter Bewa.

Hoe is het gezondheidssysteem in DR Congo geëvolueerd sedert de onafhankelijkheid?

Dat is een delicate vraag, omdat ik na de onafhankelijkheid geboren ben. De geschiedenis vertelt ons dat het systeem van gezondheidszorg in DR Congo tot bij de onafhankelijkheid en zelf tot even daarna één van de best werkende systemen van Afrika was. Andere Afrikaanse landen stuurden zelfs zieken naar de DR Congo om zich daar te laten verzorgen.
De gezondheidszorg was voorzien over het hele land. Het aantal overlijdens en ziektes werd binnen de perken gehouden. Na de onafhankelijkheid heeft het land nog een tijdlang het positieve effect gevoeld van de goed georganiseerde gezondheidszorg.
Op de Conferentie van Alma Ata (1978) kwamen vertegenwoordigers van bijna alle regeringen samen om zich te buigen over gezondheidszorg in de wereld. In de DR Congo werd besloten het land in te delen in gezondheidszones voor het beheer van de basisgezondheidszorg.
Een gezondheidszone in DR Congo
Een gezondheidszone in DR Congo is een operationele eenheid die instaat voor de basisgezondheidszorg. Het is een grafisch afgebakend terrein met 80.000 tot 100.000  bewoners. Per gezondheidszone zijn er één referentieziekenhuis (hogere trap in de verzorging) en 15-20 gezondheidscentra die instaan voor de eerste trap in de gezondheidszorg. Daarnaast is er nog een centraal coördinatiebureau bestaande uit een dokter die verantwoordelijk is voor de zone, een beheerscomité en een administratieve raad.
Na de jaren 80 begon het systeem af te brokkelen en uiteindelijk stortte het volledig in elkaar na de plunderingen van 1991. In de huidige situatie, de socio-economische crisis, is het heel moeilijk voor de bevolking om de basisgezondheidszorg te betalen. Om de werking van de gezondheidszorg in het land te verbeteren heeft het ministerie van volksgezondheid wel een nationaal beleid opgesteld: la Stratégie de Renforcement du Système de Santé.
Door het opzetten van deze strategie tracht de Congolese overheid een nationaal plan uit te werken (Plan National de Développement Sanitaire).
We stellen vast dat er in het verleden, door de ngo’s en multilaterale hulp, vooral op een verticale manier hulp geboden werd. Bijvoorbeeld financiering voor welbepaalde ziektes. Met deze nieuwe strategie zal er op een meer horizontale manier gewerkt worden. De middelen zullen verzameld worden in een globale pool (basket-funding) om van daaruit te worden herverdeeld. Memisa beantwoordt aan deze strategie omdat haar benadering de nadruk legt op responsabilisering van de lokale partners. Memisa bevordert het uitwisselen van competenties, het functioneren van de zone en betrekt de  bevolking bij het analyseren van problemen en het nemen van beslissingen.
Uiteraard is het de verantwoordelijkheid van de Congolese regering om het budget voor gezondheidszorg te vergroten. Momenteel is hiervoor slechts 5 % voorzien en slechts de helft wordt hier werkelijk aan besteed.

Hoe ziet u de toekomst voor wat betreft gezondheidszorg in DR Congo.

De Congolese regering is zich meer en meer bewust van de pijnlijke situatie van de gezondheidszorg in het land en laat blijken de basisproblemen te willen aanpakken.
Er is een politieke wil aanwezig maar de behoeften zijn enorm. De regering zal hier niet uitgeraken zonder de hulp van haar partners.
 

Lees ook

Wil je op de hoogte blijven van het laatste zorgnieuws?

Wens je up-to-date te blijven van het laatste zorgnieuws en leerrijke events?
Schrijf je dan hier in en ontvang 2-wekelijks onze nieuwsbrief.