psychologische zorg

Gender en inkomen beïnvloeden toegang tot psychologische zorg

Vrouwen en mensen in armoede hebben een groter risico op psychologische problemen. Toch zijn het ook deze twee doelgroepen die minder makkelijk toegang vinden tot (betaalbare) psychologische zorg. “Het huidig aanbod slaagt er niet in hen te bereiken”, stelt CM-voorzitter Luc Van Gorp vast.

Het risico op psychologische problemen is 1,4 keer hoger voor vrouwen dan voor mannen. Daarbij hebben mensen die tot de categorie van de laagste inkomens behoren, 1,7 keer meer risico op psychologische problemen. Combineer je de twee risicofactoren en kijk je naar vrouwen in armoede, dan is het aandeel met psychologische problemen nog groter. Dat blijkt uit een studie van CM Gezondheidsfonds. “Ligt hun toegang tot psychologische zorg in lijn met hun behoeften?” vraagt Luc Van Gorp luidop af. Het antwoord geeft hij zelf: “Neen.”

De factor met de grootste invloed op psychologische problemen en de behandeling ervan, is armoede. Wie aan een depressie lijdt en financiële problemen heeft, zal vaker medicatie gebruiken en minder snel een beroep doen op psychotherapie (39 procent tegenover 51 procent). Er zijn verschillende verklaringen waarom mensen in armoede niet de juiste psychologische zorg krijgen: een onderrapportage van psychologische problemen, moeite met de aanvaarding ervan (17 procent beschrijft een gevoel van schaamte) en de bezorgdheid om de kosten van een behandeling (59 procent van de respondenten).

Combinatie werk en gezin

Ook op het vlak van gender zijn er grote verschillen. Dat vrouwen doorgaans verschillende verantwoordelijkheden op zich nemen – zoals de combinatie van werk en gezin – vertaalt zich in meer mentale belasting. In het zoeken naar een behandeling, wijzen vrouwen sneller dan mannen op praktisch-financiële belemmeringen zoals de kostprijs (33 procent tegenover 24 procent van de mannen). Opvallend is wel dat mannen er vaker van overtuigd zijn dat problemen vanzelf wel verdwijnen (25 procent tegenover 19 procent van de vrouwen).

Vrouwen die zich bewust zijn van psychologische problemen, zoeken sneller hulp dan mannen. Bovendien zullen vrouwen sneller een beroep doen op een psycholoog dan een psychiater. 50-plussers daarentegen gaan sneller opgevolgd worden door een psychiater. Het is opmerkelijk dat jongeren vaker melding maken van psychologische problemen (50 procent) dan 65-plussers (16 procent).

Culturele afstand

Tot slot wijst de studie ook op een lagere aanvaardbaarheid en toegankelijkheid van psychologische zorg bij personen van buitenlandse origine. “We vermoeden dat culturele afstand en taalbarrières hierin een rol spelen”, zegt Luc Van Gorp. “Daar moeten we in de toekomst nog sterker op inzetten.” Ook de betaalbaarheid van psychologische zorg kan beter, zegt hij. “De hervorming van de eerstelijnspsychologie is een stap in de goede richting, maar we moeten het aanbod uitbreiden en evalueren. CM-leden doen vaak beroep op de terugbetaling psychotherapie uit de aanvullende verzekering. We voelen dus dat de nood hoog is. Tot slot is het voor ons belangrijk dat we de psychologische zorg zo organiseren dat de groepen mensen waarvan we weten dat ze meer te maken krijgen met psychologische problemen, makkelijker toegang krijgen tot de juiste hulp.”

LEES OOK OP ZORG MAGAZINE:

Lees ook

Wil je op de hoogte blijven van het laatste zorgnieuws?

Wens je up-to-date te blijven van het laatste zorgnieuws en leerrijke events?
Schrijf je dan hier in en ontvang 2-wekelijks onze nieuwsbrief.